Một số biện pháp giúp giảm đau sau khi chọc hút noãn

Từ khi ra đời đến nay, IVF đã trở thành “cứu tinh” của hàng triệu người trên thế giới. Nếu không có IVF, hàng triệu người sẽ không thể thụ thai tự nhiên. Thụ tinh trong ống nghiệm cũng là một phương pháp rất phức tạp gồm nhiều giai đoạn khác nhau. Chọc trứng là một giai đoạn vô cùng quan trọng trong chu kỳ điều trị IVF. Đây là thời điểm thu hoạch nang noãn sau thời gian kích thích buồng trứng cho bệnh nhân. Tuy nhiên cũng như những kỹ thuật y khoa khác, sau chọc trứng có thể có những biến chứng. Đau bụng sau chọc hút noãn là tình trạng khá thường gặp. Mỗi bệnh nhân sẽ có mức độ đau khác nhau. Dưới đây là một số biện pháp giúp giảm đau sau khi chọc hút noãn.

Tại sao cần phải kích thích buồng trứng khi làm thụ tinh trong ống nghiệm?

Thuốc kích trứng là một loại thuốc nội tiết, có tác dụng giúp trứng phát triển khỏe mạnh đến giai đoạn trưởng thành. Sau đó trứng trưởng thành rồi rụng xuống. Thuốc sẽ giúp kích thích nang trứng, thu được nhiều noãn trưởng thành, tăng tỷ lệ thụ thai và thành công.

>Suy buồng trứng nguy hiểm như thế nào?

>Cắt hai vòi trứng có ảnh hưởng chất lượng buồng trứng không?

Hiện thuốc kích thích buồng trứng có 2 dạng: dạng uống hoặc dạng tiêm. Tùy vào bệnh lý cụ thể và phác đồ điều trị mà bác sĩ sẽ chỉ định người bệnh sử dụng dạng thuốc phù hợp.

Tiêm kích trứng là kỹ thuật sử dụng thuốc nội tiết bằng đường tiêm. Mục đích nhằm đẩy mạnh quá trình phát triển của trứng đến giai đoạn trưởng thành, sau đó chín và rụng. Đến khi nang trứng trưởng thành, trứng đạt đủ các tiêu chuẩn về kích thước và nội tiết, bác sĩ sẽ chỉ định tiêm hCG (còn gọi là mũi tiêm rụng trứng) để giúp trứng rụng.

Thời điểm tiêm kích trứng

Sau khi có kết quả khám ban đầu, bác sĩ điều trị sẽ xác định được tình trạng sức khỏe, bệnh lý hiện tại của bệnh nhân. Từ đó tư vấn và hướng dẫn phác đồ điều trị cụ thể.

Thông thường, thời điểm thực hiện sẽ bắt đầu vào ngày 2 hoặc ngày 3 của chu kỳ kinh nguyệt nếu sức khỏe bệnh nhân thuận lợi.

Tại sao cần kích thích buồng trứng?

Bình thường mỗi chu kỳ kinh nguyệt sẽ có rất nhiều nang trứng đi vào tiến trình chiêu mộ. Tuy nhiên, chỉ có duy nhất một nang noãn trong buồng trứng phát triển phát triển vượt trội và rụng xuống. Các nang còn lại sẽ bị thoái hóa.

Khi giao hợp, noãn nếu gặp được tinh trùng sẽ hình thành phôi thai. Trong một chu kỳ kinh nguyệt, khả năng một phôi làm tổ và phát triển tiếp tục chỉ khoảng 5% đến 20%. Tùy theo độ tuổi của người phụ nữ. 

Đa số phụ nữ hiếm muộn đều gặp phải tình trạng rối loạn phóng noãn. Đây là hiện tượng noãn không được phóng ra khỏi nang trứng theo một chu kỳ nhất định, trứng rụng không đều đặn gây ra rối loạn kinh nguyệt, khó có thai.

Kích trứng chính là một trong những yếu tố chính quyết định tỷ lệ thành công của các ca IVF. Sử dụng thuốc kích trứng nhằm tăng khả năng thành công khi điều trị hiếm muộn. Với mục đích làm tăng nội tiết tố trong cơ thể để thu được nhiều nang noãntrưởng thành. Từ đó giúp tăng khả năng thu được nhiều phôi, tăng cơ hội thành công cho bệnh nhân.

Kích trứng trong điều trị thụ tinh trong ống nghiệm

Phương pháp thụ tinh trong ống nghiệm khá phức tạp, đòi hỏi các cặp đôi phải bỏ ra chi phí khá lớn để thực hiện. Vì vậy để gia tăng tỷ lệ thành công, bệnh nhân sẽ được sử dụng thuốc kích thích buồng trứng dạng tiêm. Các trường hợp dưới đây sẽ được chỉ định tiến hành IVF:

• Bất sản ống dẫn tinh;
• Tinh trùng yếu nặng;
• Người vợ đã lớn tuổi;
• Người vợ bị suy buồng trứng sớm;
• Người chồng không có tinh trùng;
• Buồng trứng giảm dự trữ;
• Tắc/ứ dịch hai vòi trứng
• Đã từng thực hiện bơm tinh trùng nhiều lần (3 lần trở lên) nhưng không đạt hiệu quả.

Tiêm kích trứng IVF khoảng bao nhiêu ngày?

Sau khi có kết quả khám ban đầu, bác sĩ điều trị sẽ xác định được tình trạng sức khỏe của bệnh nhân. Từ đó tư vấn và hướng dẫn phác đồ điều trị cụ thể. Thường tiêm bắt đầu vào ngày 2, 3 của chu kỳ kinh nguyệt nếu sức khỏe bệnh nhân thuận lợi. Quá trình này kéo dài khoảng 10 – 12 ngày tùy mỗi bệnh nhân.

Khi đã có được số lượng nang trứng đạt yêu cầu, bác sĩ sẽ tiến hành tiêm 1 mũi hCG. Mũi này để kích thích trứng trưởng thành. Khoảng 36H sau tiêm mũi trưởng thành noãn, bệnh nhân sẽ được chọc noãn.

 

Bước chọc hút noãn sẽ được tiến hành để lấy các noãn đạt yêu cầu từ cơ thể người phụ nữ. Khi người vợ chọc hút noãn thì đồng thời người chồng cũng lấy mẫu tinh dịch để tạo phôi. Sau đó noãn sẽ thụ tinh với tinh trùng của chồng trong môi trường ống nghiệm. Sau 3 ngày (không tính ngày chọc noãn), bệnh nhân sẽ được báo số phôi ngày 3 và những thông tin cần thiết về phôi của mình.

 

Quy trình chọc hút noãn

Chọc hút noãn là một công đoạn trong thụ tinh ống nghiệm (IVF), được thực hiện bằng cách hút lấy tế bào trứng đã trưởng thành từ buồng trứng của một người phụ nữ qua ngả âm đạo dưới hướng dẫn siêu âm. Quy trình này tại Viện Mô phôi lâm sàng Quân đội luôn được thực hiện bởi một ekip gồm bác sĩ chọc hút, bác sĩ siêu âm, bác sĩ gây mê, các điều dưỡng và Labo – các chuyên viên phôi học. 

Những lưu ý trước khi chọc hút noãn

• Không trang điểm, sử dụng nước hoa, mỹ phẩm khi chọc hút noãn : mùi nước hoa, phấn, son trang điểm sẽ ảnh hưởng đến chất lượng trứng, phôi; khi gây mê bác sĩ sẽ quan sát sắc mặt của bạn để đánh giá tình trạng sức khỏe như mắt, môi, da, niêm mạc. Việc trang điểm và sử dụng mỹ phẩm sẽ ảnh hưởng đến quá trình đánh giá này.

• Tẩy sạch sơn móng tay, móng chân: cần cắt móng tay trước khi vào phòng chọc hút vì móng tay dài dễ chứa bụi bẩn, làm tăng nguy cơ nhiễm trùng.

• Không mang tư trang khi làm thủ thuật: bạn không nên mang theo các tư trang như: trang sức, tiền bạc, điện thoại,… khi vào phòng thủ thuật.
• Để chuẩn bị sẵn sàng cho việc gây mê bạn phải tuân thủ việc “không ăn, không uống”. Điều này giúp dạ dày ở trạng thái rỗng từ 6 – 8 giờ trước khi chọc hút noãn. Vì khi gây mê bạn sẽ ngủ, các phản xạ không còn. Nếu có thức ăn ở dạ dày sẽ có khả năng trào ngược vào khí quản gây tắc nghẽn đường thở. Điều này rất nguy hiểm có thể gây ảnh hưởng đến sự an toàn của bạn. Nếu bạn quên và đã ăn hoặc uống thì phải báo ngay cho nhân viên y tế.

Quy trình chọc hút noãn

• Bước 1:  Đặt người bệnh nằm tư thế phụ khoa. Lập đường truyền tĩnh mạch, theo dõi nhịp tim và huyết áp. Giảm đau cho bệnh nhân bằng gây mê, hoặc gây tê tại chỗ kết hợp tiền mê. 
• Bước 2:  Lau sạch âm hộ, mở mỏ vịt, lau sạch âm đạo bằng nước muối sinh lý. 
• Bước 3: Đưa đầu dò siêu âm vào âm đạo, đánh giá số lượng nang noãn, khả năng tiếp cận của đầu dò với buồng trứng. 
• Bước 4: Gắn kim chọc hút vào bơm tiêm (hoặc gắn vào máy hút noãn), tráng kim và bơm tiêm bằng môi trường nuôi cấy. Tiến hành chọc và hút noãn từng nang một và từng bên buồng trứng
• Bước 5: Chuyển dịch nang hút được vào trong lab để nhặt noãn (quy trình thu nhặt noãn). Kiểm tra lại để đảm bảo không bị chảy máu trong.

>Hội chứng PCOS có nên uống sữa đậu nành?

>Nguyên nhân nào dẫn đến tắc ống dẫn trứng?

Một số biện pháp giúp giảm đau sau khi chọc hút noãn

Trong quá trình chọc hút, bệnh nhân sẽ được gây mê tĩnh mạch. Vì vậy, khi bác sĩ thực hiện thao tác chọc hút trứng sẽ không gây đau đớn cho người bệnh trong suốt quá trình thực hiện.

Sau khi chọc hút, bệnh nhân sẽ được nghỉ ngơi tại Viện khoảng 3 tiếng. Nếu sức khỏe ổn định có thể ra về. Nếu sau chọc hút bệnh nhân cảm thấy đau tức ở phần bụng dưới, đi lại hoặc vận động khó khăn hơn bình thường có thể liên hệ với bác sĩ để được kiểm tra. Thông thường những cơn đau sẽ ở trong ngưỡng chịu đựng được và sẽ dần hết trong những ngày sau đó.

Cảm giác đau sau chọc hút noãn thường không kéo dài. Khoảng vài ngày sau sẽ biến mất. Tuy nhiên nếu cơn đau có dấu hiệu kéo dài hơn kèm theo những triệu chứng như buồn nôn, khó thở, chướng bụng, ra huyết âm đạo nhiều… bệnh nhân cần đến ngay bệnh viện để được thăm khám.

Tuy nhiên, có khoảng 5-10% phụ nữ có thể trải qua cơn đau bụng dữ dội.

Các biện pháp giúp giảm đau sau khi chọc hút noãn:

Để giúp cơ thể phục hồi và giảm bớt khó chịu sau chọc hút trứng, bạn có thể áp dụng các biện pháp sau:

• Nghỉ ngơi đầy đủ: Đảm bảo nghỉ ngơi hợp lý để cơ thể có thời gian hồi phục
• Uống đủ nước: Uống nhiều nước giúp giảm đầy hơi và hỗ trợ quá trình phục hồi
• Chườm ấm/nóng: Đặt túi chườm ấm hoặc nóng lên vùng bụng dưới có thể giúp làm dịu cơn đau
• Vận động nhẹ nhàng: Đi bộ nhẹ nhàng giúp cải thiện tuần hoàn máu, giảm đầy hơi và giảm đau
• Sử dụng thuốc giảm đau: Tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ về việc sử dụng thuốc giảm đau không kê đơn hoặc theo đơn.