Nuôi phôi dài ngày hiện nay là xu hướng của các trung tâm hỗ trợ sinh sản trên thế giới. Hiện nay, tại Viện Mô phôi lâm sàng Quân đội, chúng tôi luôn ưu tiên nuôi phôi dài ngày. Trước đây khi kỹ thuật nuôi phôi chưa phát triển, bệnh nhân sẽ được chuyển phôi ngày 2, ngày 3. Hay còn gọi là phôi ở giai đoạn phân chia, có 6-8 tế bào. Tuy nhiên chuyển phôi ngày 3 có tỷ lệ thành công thấp hơn khi chuyển phôi ngày 5. Hiện nay, Viện Mô phôi luôn ưu tiên nuôi phôi dài ngày và chuyển một phôi ngày 5. Dưới đây là một trường hợp điều trị IVF thành công tại Viện. Em bé Kem – Thành quả điều trị IVF tại Viện.
Các giai đoạn phát triển của phôi
Khi tinh trùng của người chồng kết hợp với noãn của người vợ sẽ tạo thành hợp tử. Hợp tử được nuôi cấy trong môi trường thích hợp sẽ phát triển thành phôi. Người ta thường gọi tên phôi dựa trên số ngày được nuôi cấy. Ví dụ: phôi được nuôi đến ngày thứ 3 sau ngày thụ tinh được gọi là phôi ngày 3, nuôi cấy đến ngày thứ 5 sau ngày thụ tinh thì gọi là phôi ngày 5.
Nuôi cấy phôi là gì?
Nuôi cấy phôi là quá trình nuôi dưỡng trứng đã được thụ tinh với tinh trùng. Việc nuôi cấy diễn ra trong phòng thí nghiệm với môi trường nhân tạo được điều chỉnh phù hợp với các giai đoạn phát triển của phôi thai.

Từ năm 1998, nuôi cấy phôi nang được áp dụng sau thành công của Garder. Nghiên cứu thành công đã giúp kéo dài thời gian nuôi cấy phôi từ 2 – 3 ngày lên 5 – 6 ngày, giúp tế bào phôi thai phân chia được nhiều hơn từ 2 – 8 tế bào lên 60 – 200 tế bào. Điều này đã mở ra một bước ngoặt lớn trong chuyên ngành Hỗ trợ sinh sản.
Các giai đoạn phát triển của phôi
Giai đoạn tiền nhân (ngày 0 và ngày 1)
Các chuyên viên phôi học tiến hành kiểm tra xem trứng và tinh trùng đã thụ tinh hay chưa bằng cách quan sát hình thái của các hạt nhân từ mỗi giao tử nằm cạnh nhau tạo thành tiền nhân (pronuclei) sau 16 – 18 giờ thụ tinh. Ngay sau đó, hai tiền nhân kết hợp với nhau tạo thành ADN của phôi.
Giai đoạn phân chia (Ngày 1 – Ngày 3)
Trong vài giờ tiếp theo, tế bào đầu tiên của phôi bắt đầu phân chia thành 2 tế bào và cứ tiếp tục phân chia như vậy. Sau khoảng 24 giờ có khoảng 4 tế bào, 8 tế bào,…
Ở giai đoạn này, chất lượng phôi sẽ được đánh giá qua hình thái, độ đồng đều, sự phân chia đồng bộ của phôi hoặc độ chiết quang, mật độ hay của bào tương phôi bào. Dựa vào kết quả đánh giá này để quyết định nên chuyển phôi hay nuôi phôi lên ngày 5.
Giai đoạn phôi dâu (Ngày 3 – Ngày 4)
Sau thụ tinh khoảng 3 – 4 ngày, các phân bào của phôi có hình cầu, phôi được gọi là phôi dâu. Ở giai đoạn này cũng bắt đầu xuất hiện các hốc dịch nhỏ ở phôi.
Giai đoạn phôi nang (Ngày 5 hoặc ngày 6)
Giai đoạn này phôi nang đã được nuôi đến ngày 5, ngày 6.
Lợi ích của nuôi phôi dài ngày
Một số lợi ích khi nuôi phôi dài ngày
- Tỷ lệ thành công cao hơn. Phôi nang có tiềm năng làm tổ cao hơn nhiều so với phôi giai đoạn phân chia.
- Giảm nguy cơ đa thai: khi chuyển phôi ngày 5 có tiềm năng làm tổ cao thì số lượng phôi cần chuyển sẽ giảm đi. Từ đó, hạn chế nguy cơ đa thai và giảm các biến chứng thai kỳ do đa thai gây ra.
- An toàn hơn khi xét nghiệm di truyền: Tại Viện Mô phôi, chúng tôi chỉ tiến hành sinh thiết phôi trên phôi nang (ngày 5,6).
- An toàn hơn khi đông lạnh và rã phôi: tỷ lệ sống sau rã đông của phôi nang đạt gần 100%.
Một số khó khăn gặp phải khi nuôi phôi dài ngày
Có một thực tế là không phải trường hợp nào cũng có thể nuôi phôi dài ngày lên giai đoạn phôi nang. Khả năng nuôi cấy phôi đến giai đoạn ngày 5, ngày 6 khó khăn hơn nhiều so với nuôi cấy phôi giai đoạn phân chia. Chỉ có khoảng 40-50% số phôi giai đoạn phân chia có thể đến được giai đoạn phôi nang.

Tỷ lệ thành công khi chuyển phôi nang như thế nào?
Hiện nay, phôi nang có thể là phôi ngày 5 hoặc phôi ngày 6. Nuôi phôi nang mang lại khả năng thành công cao cho quá trình thụ tinh ống nghiệm.

Vì sao thường chuyển phôi ngày 5?
- Tỷ lệ chuyển phôi thành công cao. Phôi ngày 5 có tiềm năng làm tổ cao hơn nhiều so với phôi ngày 3, từ đó chuyển phôi ngày 5 giúp tăng cơ hội có thai cho cặp vợ chồng hiếm muộn.
- Giảm nguy cơ đa thai. Khi chuyển phôi nang có tiềm năng làm tổ cao thì số lượng phôi cần chuyển sẽ giảm đi. Phần lớn các trường hợp người mẹ chỉ cần chuyển một phôi ngày 5. Từ đó làm giảm nguy cơ đa thai, giảm các biến chứng thai kỳ do da thai gây ra.
- An toàn hơn khi xét nghiệm di truyền. Việc thực hiện sinh thiết phôi ngày 5 sẽ cung cấp một lượng vật chất di truyền lớn hơn so với phôi ngày 3. Từ đó, kết quả chẩn đoạn di truyền sẽ chính xác hơn. Đồng thời, việc sinh thiết phôi nang lấy đi 3-4 tế bào từ hàng trăm tế bào sẽ ít ảnh hưởng đến quá trình phát triển của phôi
- An toàn hơn để đông lạnh phôi và rã đông phôi.
Tỷ lệ thành công khi chuyển phôi ngày 3 và phôi ngày 5
Phôi nang có tiềm năng làm tổ cao hơn nhiều so với phôi ngày 3 do đã loại bỏ được phần lớn các bất thường ở phôi trong quá trình phát triển, từ đó chuyển phôi ngày 5 giúp tăng cơ hội có thai cho các vợ chồng hiếm muộn. Theo nhiều nghiên cứu trên thế giới cho thấy tỷ lệ có thai ở nhóm chuyển phôi ngày 5 khoảng 60-70%, còn đối với nhóm chuyển phôi ngày 3 là khoảng 30-40%.
Tuy việc chuyển phôi ngày 5 mang lại tỷ lệ thành công cao nhưng không phải trường hợp nào cũng được khuyến cáo nuôi phôi đến ngày 5. Quá trình nuôi phôi ngày 5 thực chất chỉ giúp sàng lọc được những phôi có tiềm năng đậu thai chứ không làm phôi tốt hơn. Do đó, việc nuôi cấy phôi dài ngày có thể làm giảm số lượng phôi, thậm chí không có phôi phát triển lên ngày 5. Chính vì vậy, những trường hợp ít phôi ngày 3 hoặc không phôi ngày 5 ở chu kỳ trước thì nên cân nhắc chuyển phôi ngày 3 để tăng cơ hội chuyển phôi cũng như tăng tỷ lệ mang thai cho bệnh nhân.
Em bé Kem – Thành quả điều trị IVF tại Viện
Đó là trường hợp của vợ chồng chị Đ.Huyền. Anh chị được chỉ định điều trị thụ tinh trong ống nghiệm tại Viện. Sau khi tạo phôi, bệnh nhân được chỉ định chuyển phôi đông lạnh. Sau 4 lần vất vả chuyển phôi, bệnh nhân đậu thai và có thai kỳ khoẻ mạnh. Hiện nay, em bé của gia đình đã gần 4 tháng tuổi.
Bệnh nhân chia sẻ:
“Gia đình bé Kem xin gửi lời cảm ơn chân thành nhất tới Bác Sơn, Bác Tùng và các bác sĩ tại viện Mô Phôi
Sau 4 lần chuyển phôi với biết bao hy vọng và chờ đợi, cuối cùng gia đình đã được đón bé Kem – món quà vô giá, là trái ngọt của một hành trình đầy kiên trì và yêu thương.
Không có từ nào đủ để diễn tả hết sự biết ơn dành cho các bác sĩ – những người đã luôn đồng hành, tận tâm và mang đến phép màu cho gia đình.
Kính chúc các bác sĩ viện Mô Phôi luôn mạnh khỏe, hạnh phúc và tiếp tục giúp thật nhiều gia đình chạm tới ước mơ làm cha mẹ.”
Chúc mừng hành trình đầy vất vả và cố gắng của vợ chồng anh chị để có “quả ngọt”. Thực tế thì không phải ai cũng may mắn thành công ngay từ lần đầu. Có những người mẹ tương lai phải đi qua mấy lần “chưa được”, để chạm tới một lần “được” quý giá vô cùng.



Bài viết liên quan
Em bé Việt Anh – Thành quả chuyển lần đầu 1 phôi ngày 5
Trước đây khi kỹ thuật nuôi phôi chưa phát triển, bệnh nhân sẽ được chuyển ...
Th10
Em bé Hà Linh – Thành quả lần đầu chuyển phôi tại Viện
Từ năm 1978, em bé IVF đầu tiên trên thế giới chào đời đã mở ...
Th10
4 ca chuyển phôi ngày 1.9.2026 đều sinh em bé khoẻ mạnh
Điều trị thụ tinh trong ống nghiêm là phương phải trải qua nhiều giai đoạn. ...
Th9
Mẹ 40 tuổi mong con 9 năm đã thành công tại Viện
Trước đây khi kỹ thuật nuôi phôi chưa phát triển, bệnh nhân sẽ được chuyển ...
Th9
Em bé 20 ngày tuổi sinh ra từ phương pháp IVF
Nếu như trước đây khi các phương pháp hỗ trợ sinh sản chưa phổ biến, ...
Th9
Em bé Dâu – Thành quả chuyển một phôi ngày 5
Trước đây khi kỹ thuật nuôi phôi chưa phát triển, bệnh nhân sẽ được chuyển ...
Th9