Vì sao phôi ngừng phát triển trong quá trình nuôi cấy?

Hiện nay, IVF được xem là kỹ thuật hiện đại nhất trong chuyên ngành Hỗ trợ sinh sản. IVF ra đời đã giúp cho hàng triệu người trên thế giới được làm cha mẹ. Tuy nhiên cũng có nhiều cặp vợ chồng đến hiện nay vẫn chưa thể thực hiện được giấc mơ đó. Có rất nhiều nguyên nhân khiến ca điều trị chưa có kết quả. Một trong số đó là nguyên nhân bệnh nhân không có phôi để chuyển. Phôi có thể ngừng phát triển ở bất kỳ giai đoạn nào, từ giai đoạn hợp tử đến giai đoạn phôi nang. Vậy vì sao phôi ngừng phát triển trong quá trình nuôi cấy?

Các giai đoạn phát triển của phôi trong quá trình nuôi cấy

Nuôi cấy phôi là gì?

Phôi người là sự kết hợp giữa tế bào sinh sản của nam giới và tế bào sinh sản của nữ giới. Đó là sự kết hợp giữa tinh trùng và noãn sau khi thụ tinh.

Hiện nay, những tiến bộ trong IVF mang đến hy vọng cho nhiều trường hợp vô sinh hiếm muộn. Trong thụ tinh trong ống nghiệm, phôi sẽ được nuôi cấy bên ngoài cơ thể trong môi trường phòng Labo. Sau khi phôi được nuôi cấy đến giai đoạn phôi phân chia hoặc phôi nang sẽ được chuyển trở lại buồng tử cung của người mẹ.

📍📍📍📍THAM KHẢO THÊM: Quy trình thăm khám hiếm muộn tại Viện Mô phôi

phuong phap ho tro chon loc va lua chon phoi 1 — *Quá trình phát triển của phôi khi nuôi cấy.*

Sau quá trình kích thích buồng trứng người vợ sẽ được chọc hút noãn để thu nhận noãn sau khoảng 32-38 giờ kể từ khi tiêm mũi trưởng thành noãn. Noãn được chuyên viên phôi học thu nhận dưới dạng cụm noãn và được nuôi cấy trong khoảng 2 đến 3 giờ sau chọc hút. Song song với thời điểm vợ chọc hút noãn, người chồng sẽ lấy mẫu tinh trùng. Mẫu tinh trùng sẽ được lọc rửa và xử lý tại phòng Labo để chọn ra tinh trùng có hình thái và độ di động tốt nhất.

Sau khi nuôi cấy, noãn được chia ra hai nhóm: noãn trưởng thành và noãn non. Mỗi noãn trưởng thành sẽ được kết hợp với tinh trùng bằng kỹ thuật tiêm ICSI.

Các giai đoạn phát triển của phôi

Sau 3 ngày nuôi cấy (không tính ngày chọc noãn) được gọi là phôi ngày 3. Phôi sẽ được đánh giá và xếp loại chất lượng dựa vào hình thái để quyết định trữ đông phôi ngày 3 hay nuôi lên giai đoạn phôi nang. Sau 5, 6 ngày nuôi cấy được gọi là phôi nang (blastocyst). Giai đoạn phôi nang, phôi hình thành khoang chứa dịch ở giữa phôi. Thời điểm này các tế bào bắt đầu biệt hoá. Phôi dâu hình thành khoang chứa dịch và phôi bước vào giai đoạn phôi nang. Ngoài cùng phôi nang là một lớp tế bào lớn, dẹt gọi là lớp tế bào lá nuôi (TE). Tại một điểm ở mặt trong của lớp tế bào này có một khối tế bào riêng biệt. Gọi là khối tế bào bên trong (inner cell mass – ICM). Giai đoạn này phôi có khoảng 200 tế bào.

Những phôi đủ điều kiện sẽ được trữ đông vào dụng cụ chứa phôi. 1-2 phôi tuỳ vào tuổi phôi và chất lượng phôi. Phôi được trữ trong môi trường chuyên dụng. Và tại Viện Mô phôi, chúng tôi trữ đông phôi bằng phương pháp thuỷ tinh hoá.

🔥🔥🔥🔥🔥ĐỌC NGAY: Lạc nội mạc tử cung buồng trứng nguy hiểm như thế nào?

PN3 — *Hình ảnh phôi ngày 3 – giai đoạn phôi phân chia.*

Vì sao phôi ngừng phát triển trong quá trình nuôi cấy

Khi nào phôi được coi là ngừng phát triển?

Tình trạng phôi ngưng phát triển sẽ xảy ra sau khi noãn đã thụ tinh thành công với tinh trùng nhưng phôi không có khả năng phát triển tiếp đến giai đoạn phôi ngày 3 hoặc giai đoạn phôi nang. Phôi được đánh giá là không phát triển nếu như CVPH không quan sát thấy sự phân chia tiếp tục. Ít nhất là trong 24 giờ nuôi cấy phôi.

Bên cạnh hầu hết trường hợp bệnh nhân tạo được nhiều phôi tốt để tăng tỷ lệ thành công thì có một số trường hợp không tạo được phôi để chuyển. Mặc dù rất ít gặp nhưng trường hợp này có thể xảy ra khi điều trị IVF.

Thống kê ở các trung tâm IVF hàng đầu cho thấy:

Khoảng 50% hợp tử sẽ ngừng phát triển trước khi đến giai đoạn phôi nang.
Hơn 40% bệnh nhân có ít nhất một phôi ngừng phát triển khi thực hiện IVF.

Nguyên nhân

Dưới đây là một số nguyên nhân khiến phôi ngưng phát triển trong quá trình nuôi cấy:

Bất thường về di truyền. Đây được xem là nguyên nhân phổ biến nhất dẫn đến tình trạng phôi ngưng phát triển. Có khoảng 70% số phôi ngưng phát triển có bất thường di truyền. Các bất thường này có thể phát sinh ngẫu nhiên trong quá trình phát triển của phôi. Hoặc được di truyền từ bố hoặc mẹ hặc cả hai khiến bộ gen của phôi không được hoạt hoá. Khi đó, bộ gen của phôi có thể phân chia bất thường hoặc ngưng phát triển hoàn toàn.
Chất lượng noãn. Sau 35 tuổi, số lượng và chất lượng noãn của phụ nữ suy giảm nhanh chóng. Chức năng noãn kém sẽ khiến cho quá trình tạo phôi của noãn phân chia bất thường. Từ đó, tăng bất thường di truyền cho phôi hoặc sự phát triển của phôi bị dừng lại.
Chất lượng tinh trùng. Kể cả khi chất lượng noãn là tốt nhưng tinh trùng có bất thường về phân mảnh ADN, cũng sẽ ảnh hướng xấu đến quá trình tạo phôi. Kết cục là cản trở sự phát triển của phôi, thậm chí là dừng phát triển.

448164937 995793798878144 1013534799631576370 n 2 — *Điều trị IVF sớm khi có chỉ định để tăng tỷ lệ thành công khi điều trị.*

Hiện nay, chưa có một biện pháp nào có thể can thiệp và tác động, sửa chữa những bất thường của noãn hay tinh trùng. Vì vậy, đối với các trường hợp đã có chỉ định IVF nên thực hiện càng sớm càng tốt. Khi đó, tỷ lệ tạo phôi sẽ đạt tỷ lệ cao, từ đó tăng khả năng thành công khi điều trị.