Vòi trứng thông hạn chế có bơm IUI được không?

Vô sinh hiếm muộn ngày này không còn xa lạ với chúng ta. Hằng năm, tỷ lệ các cặp vợ chồng khám và điều trị vô sinh hiếm muộn ngày càng tăng. Đây là thực trạng cần lưu ý cho các gia đình khi mong con hơn 1 năm nên đi khám. Thụ tinh nhân tạo – IUI hiện nay là phương pháp hỗ trợ sinh sản phổ biến. Bơm IUI là một trong những biện pháp hỗ trợ sinh sản được thực hiện thường quy tại Viện Mô phôi. Hiện nay, tình trạng bệnh nhân vòi trứng thông hạn chế khá phổ biến. Đây là một trong những rào càn trên hành trìnhlamf mẹ của các chị em. Vậy khi vòi trứng thông hạn chế có bơm IUI được không?

Cấu tạo và chức năng của vòi trứng

Ống dẫn trứng (hay còn gọi là vòi trứng) được bắt nguồn từ đáy tử cung. Một cơ quan sinh dục bình thường ở nữ giới sẽ có 2 ống dẫn trứng, rỗng và thông đến buồng tử cung. Phần cuối cùng của ống dẫn trứng là những tua nhỏ nằm ngay sát buồng trứng có chức năng chính là đỡ trứng chín rụng. Đây cũng là nơi tinh trùng và trứng thụ tinh sau đó di chuyển về tử cung để làm tổ và phát triển.

Cấu tạo ống dẫn trứng

Ống dẫn trứng là một ống có chiều dài từ 9 – 12 cm. Một đầu của ống dẫn trứng sẽ thông với tử cung, đầu còn lại sẽ thông với ổ bụng để “hứng’ trứng. Cấu tạo của ống dẫn trứng bao gồm các phần chính đó là:

• Phần phễu ở gần buồng trứng,
• Phần phình ống
• Eo ống.

Chức năng của ống dẫn trứng

Ống dẫn trứng có hai chức năng quan trọng là: 

• Đường di chuyển của trứng và tinh trùng.
• Nơi tinh trùng gặp trứng và diễn ra quá trình thụ tinh.

Hàng tháng vào giữa chu kỳ kinh nguyệt, mỗi nang trứng trong buồng trứng sản sinh một số lượng trứng nhất định. Khi trứng rụng, các tua vòi của ống dẫn trứng hứng nhận lấy trứng vào ống dẫn trứng để đưa đến tử cung.

Trong quá trình di chuyển này, nếu trứng gặp tinh trùng đi vào sẽ diễn ra quá trình thụ tinh. Nhờ sự chuyển động của lông mao và nhu động của cơ ống dẫn trứng, phôi thai sẽ được đưa đến buồng tử cung để làm tổ và phát triển. Trường hợp trứng không gặp tinh trùng, trứng sẽ được đào thải ra bên ngoài dưới hình thức kinh nguyệt.

Vòi trứng thông hạn chế là gì?

Vòi trứng thông hạn chế tương tự với tình trạng tắc vòi trứng không hoàn toàn, là hiện tượng vòi trứng bị chít hẹp.Vòi trứng thông hạn chế có thể xảy ra ở một bên vòi trái hoặc vòi phải hoặc thông hạn chế cả hai vòi.

Triệu chứng

Ống dẫn trứng bị thông hạn chế thường không gây ra biểu hiện đặc biệt. Vì thế rất nhiều người không hề hay biết hoặc dễ bị nhầm lẫn với các bệnh viêm nhiễm phụ khoa khác. Và cần được kiểm tra bằng phương pháp chụp X-quang tử cung vòi trứng.

Vòi trúng thông hạn chế có thể có các triệu chứng như:

• Chu kỳ kinh nguyệt không đều. Đây là biểu hiện thường gặp và cũng là triệu chứng của nhiều bệnh lý phức tạp. Khi vòi trứng thông hạn chế sẽ gây nên tình trạng loạn phóng noãn , làm cho kinh nguyệt có thể tới sớm hoặc tới muộn hơn. Bên cạnh đó, lượng máu kinh không đều, bị vón cục, thậm chí có màu bất thường.
• Đau bụng kinh dữ dội. Nếu đến kỳ kinh nguyệt mà chị em gặp tình trạng đau bụng dữ dội, kèm theo đó là khó tiêu, buồn nôn, mệt lả,… Đây có thể là những biểu hiện gây ra do vòi trứng tắc nghẽn nghiêm trọng. Trong trường hợp đau nhẹ hơn có thể là do vòi trứng bị tắc nghẽn không hoàn toàn.
• Âm đạo tăng cường tiết dịch. Đây là tình trạng xảy ra khi bệnh đã chuyển biến sang giai đoạn nặng. Lúc này, vùng kín của chị em luôn trong tình trạng ẩm ướt, bốc mùi khó chịu, bên cạnh đó là có dịch khí hư đặc sệt có màu vàng, xanh lá khác biệt.
• Đau bụng âm ỉ. Vùng bụng dưới bị đau âm ỉ và kéo dài, đau nhói theo từng cơn nhưng không bộc phát dữ dội cũng là một dấu hiệu của hiện tượng tắc vòi trứng hạn chế.

Nguyên nhân

Có một số nguyên nhân gây ra tình trạng vòi trứng thông hạn chế như:

• Viêm nhiễm qua đường sình dục do Chlamydia hoặc các loại vi khuẩn lậu;
• Do vệ sinh kém, nhất là vệ sinh trong thời kỳ kinh nguyệt, tạo điều kiện thuận lợi cho vi khuẩn xâm nhập gây viêm nhiễm âm đạo hay cổ tử cung. Nếu không được điều trị đúng cách sẽ gây viêm nhiễm ngược dòng lên vòi trứng gây tắc nghẽn vòi trứng.

• Các khối u ở vòi trứng. Là các khối dịch lỏng hoặc rắn cư trú, phát triển bên trong vòi trứng và gây tắc. Chính điều này gây cản trở cho quá trình trứng đi vào tử cung.

• Tắc vòi trứng bẩm sinh: Các bé gái ngay từ khi sinh ra đã bị khiếm khuyết hoặc mất đi toàn bộ vòi trứng.

Ngoài ra, việc nạo phá thai không an toàn, nạo phá thai nhiều lần cũng là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây viêm vòi trứng. Thông thường cổ tử cung đóng vai trò ngăn cản vi khuẩn xâm nhập. Tuy nhiên, khi phụ nữ bị sảy thai, sinh đẻ hoặc nạo phá thai nhiều lần sẽ gây viêm nhiễm ngược dòng từ âm đạo và lan qua cổ tử cung lên tử cung và hai vòi trứng, gây viêm vòi trứng.

Vòi trứng thông hạn chế ảnh hưởng gì đến sinh sản?

Vòi trứng là cơ quan sinh sản vô cùng quan trọng đối với nữ giới. Chính vì vậy, khi chức năng của vòi trứng bị ảnh hưởng thì kéo theo ảnh hưởng đến khả năng sinh sản của chị em. 

• 1 bên vòi trứng bị tắc hoàn toàn, 1 vòi bình thường. Tức là bên vòi trứng bị tắc không còn có khả năng hoạt động bình thường được nữa. Cơ hội mang thai tự nhiên của chị em phụ nữ chỉ còn dao động trong mức khoảng 50%.
• Cả 2 bên đều bị tắc nhưng không hoàn toàn. Trường hợp này là cả 2 bên vòi trứng của chị em đều sẽ bị nghẽn lại. Tuy nhiên vòi trứng không bị tắc hoàn toàn. Khi gặp tình trạng này, trứng đã được thụ tinh sẽ khó di chuyển về tử cung làm tổ. Từ đó dễ dẫn đến tình trạng mang thai ngoài tử cung
• 1 bên bị tắc hoàn toàn, bên còn lại tắc không hoàn toàn. Trong trường hợp này, 1 bên ống dẫn trứng mất chức năng, bên còn lại thì bị giảm một nửa khả năng hoạt động. Cơ hội mang thai của chị em gặp tình trạng này cũng rất thấp.

Khi nào bệnh nhân được chỉ định bơm IUI?

Thụ tinh nhân tạo – IUI là phương pháp bơm tinh trùng vào buồng tử cung (Intrauterine Insemination – IUI), được tiến hành bằng cách chọn lọc những tinh trùng khỏe nhất của người chồng, sau đó bơm vào buồng tử cung của người vợ ở thời điểm rụng trứng. Kết quả là tinh trùng bơi vào ống dẫn trứng, thụ tinh với trứng của người vợ và thụ thai như bình thường.

Chỉ định điều trị bơm tinh trùng vào buồng tử cung

• Đối với nam. Có rối loạn xuất tinh: Lỗ tiểu đóng thấp, xuất tinh ngược dòng, rối loạn cương. Tinh trùng ít, tinh trùng kém di động, tinh trùng dị dạng. Hoặc phối hợp các yếu tố trên với mức độ nhẹ; Kháng thể kháng tinh trùng ở nam giới, hoặc kháng thể kháng tinh trùng ở nữ giới.
• Đối với nữ: Rụng trứng không đều; lạc nội mạc tử cung mức độ nhẹ và trung bình; vô sinh chưa rõ nguyên nhân.

Điều kiện thực hiện bơm tinh trùng vào buồng tử cung (IUI)

• Ít nhất một trong hai ống dẫn trứng thông
• Buồng trứng còn hoạt động
• Tinh trùng bất thường mức độ nhẹ hoặc vừa (dựa theo kết quả tinh dịch đồ).

>AMH thấp có gặp khó khăn gì khi điều trị hiếm muộn không?

>Hai em bé đáng yêu của mẹ Thảo – bố Kiên (Bắc Giang)!

Nếu tuổi của vợ dưới 30 tuổi, hai vòi trứng thông, chất lượng tinh trùng tốt sẽ có tỉ lệ thành công cao. 

Thời điểm thực hiện bơm IUI

Khi nào nên thực hiện bơm tinh trùng vào buồng tử cung?

• Sau khi tiêm mũi thuốc rụng trứng (hCG) 36-40 giờ.
• Tinh trùng của người chồng được lấy bằng cách thủ dâm. Sau đó được lọc rửa và bơm vào buồng tử cung bằng một ống nhỏ chuyên dụng.
• Chọn lọc những tinh trùng di động tốt để tăng khả năng thụ tinh với trứng.
• Loại được một phần chất kích thích co thắt tử cung trong tinh dịch.
• Loại được tế bào chết, vi sinh vật có hại cho tinh trùng.
• Thể tích tinh trùng sau khi lọc rửa và cô đặc là 0.2 – 0.3 ml, nếu nhiều hơn, tinh trùng sẽ có khả năng chảy ngược ra ngoài sau khi bơm vào buồng tử cung và cũng kích thích tử cung gây co thắt tử cung.

Tỷ lệ thành công là bao nhiêu?

Nhiều nghiên cứu trên thế giới cho thấy tỉ lệ có thai của phương phápIUI khá cao, khoảng từ 15 – 20%. Tỉ lệ thành công tùy thuộc vào nhiều yếu tố như: chỉ định điều trị, nguyên nhân vô sinh, số lượng nang noãn (nang noãn càng nhiều thì tỉ lệ thành công càng cao), số lượng tinh trùng di động cao thì khả năng thành công cao hơn.

>Hãy khuyên chồng đi khám hiếm muộn nếu có các dấu hiệu này

>Trữ đông tinh trùng cho nam giới sau khi mắc quai bị 

Vòi trứng thông hạn chế có bơm IUI được không?