Kinh nguyệt bất thường ảnh hưởng gì đến khả năng sinh sản?

Chu kỳ kinh nguyệt là một quá trình sinh lý đặc trùng ở nữ giới sau tuổi dậy thì. Nhiều chị em vẫn cho rằng: kinh nguyệt là điều gì đó phiền toái mỗi tháng. Thế nhưng, kinh nguyệt lại chính là tấm gương phản chiếu sức khoẻ của chị em phụ nữ. Vì vậy, khi kinh nguyệt bất thường sẽ ảnh hưởng đến sức khoẻ của chị em phụ nữ. Vậy kinh nguyệt như thế nào được gọi là bất thường? và kinh nguyệt bất thường ảnh hưởng gì đến khả năng sinh sản?

Kinh nguyệt hình thành như thế nào?

Kinh nguyệt là gì?

Chu kỳ kinh nguyệt là sự thay đổi về mặt sinh lý được điều hành bởi hệ hormone sinh dục ở cơ thể của nữ giới. Kinh nguyệt xuất hiện khi nữ giới bắt đầu bước vào tuổi dậy thì và diễn ra đều đặn hàng tháng. Đây là hiện tượng hoàn toàn bình thường của quá trình phát triển của nữ giới.

Kinh nguyệt xuất hiện là do sự thay đổi hormone sinh dục của người phụ nữ. Trong mỗi chu kỳ hành kinh, cơ thể người phụ nữ sẽ rụng từ 1 – 2 trứng và có một trứng được phóng ra. Trong trường hợp trứng phóng ra mà không được thụ tinh với tinh trùng, lớp nội mạc sẽ bong ra. Khi đó, lớp nội mạc sẽ bong ra và chu kỳ kinh nguyệt ở nữ giới bắt đầu.

Kinh nguyệt hình thành như thế nào?

Chu kỳ kinh nguyệt là hiện tượng có tính lặp đi lặp lại ở mọi phụ nữ, nó là điều kiện cần thiết để quá trình sinh sản hình thành. Vào thời điểm cơ thể nữ giới trưởng thành sẽ xảy ra sự rụng trứng.

Tuy nhiên, trước khi trứng rụng, nội mạc tử cung sẽ bao phủ bề mặt tử cung. Khi trứng rụng, nội mạc sẽ thay đổi để chuẩn bị cho trứng được thụ tinh làm tổ. Khi quá trình thụ tinh không diễn ra, tử cung sẽ tự loại bỏ lớp nội mạc để tiếp tục chu kỳ kinh mới.

Quá trình loại bỏ ấy gọi là hành kinh và biểu hiện ra bên ngoài của nó chính là chất lỏng màu đỏ xuất hiện ở âm đạo. Dù chất lỏng đó vẫn được gọi là máu nhưng thành phần của nó lại khác với máu ở tĩnh mạch.

Các giai đoạn trong một chu kỳ kinh nguyệt

Chu kỳ kinh nguyệt của mỗi người bắt đầu từ khi bước vào tuổi dậy thì (khoảng 12 – 17 tuổi) cho tới khi hết độ tuổi mãn kinh (khoảng 45 – 55 tuổi). Một chu kỳ kinh hành kinh gồm các giai đoạn sau:

• Giai đoạn kinh nguyệt
• Giai đoạn nang trứng (diễn ra song hành với giai đoạn kinh nguyệt)
• Giai đoạn rụng trứng
• Giai đoạn hoàng thể.

Kinh nguyệt bất thường ảnh hưởng gì đến khả năng sinh sản?

Rối loạn kinh nguyệt là thuật ngữ thường dùng để chỉ các bất thường liên quan đến chu kỳ kinh. Khi đó, kinh nguyệt không đều hoặc chậm kinh trong một khoảng thời gian dài với lượng máu kinh và thời gian hành kinh bất thường.

Tình trạng kinh nguyệt bất thường chia mấy nhóm?

Bất thường về lượng máu kinh: 

• Thiểu kinh: số ngày hành kinh < 2 ngày, lượng kinh 1-2 băng/ngày hoặc ít hơn.
• Cường kinh: là hiện tượng máu kinh vừa ra nhiều (từ 100 – 200ml/ kỳ) và kéo dài nhiều ngày. Lượng kinh > 8 băng/ngày.
• Băng kinh: là lượng máu kinh trên 200 ml/kỳ. Khi bị băng kinh bạn sẽ có cảm giác máu chảy ra thành dòng và bạn phải thay 2 băng dày trong 2 giờ liên tiếp. 

>Các đối tượng được xét duyệt hỗ trợ quân nhân khi điều trị hiếm muộn.

>Cứ béo phì là mắc hội chứng PCOS?

Bất thường về thời gian hành kinh:

• Kinh mau: Chu kỳ kinh ngắn dưới 25 ngày, số ngày hành kinh có thể bình thường, bạn sẽ thấy kinh nguyệt mình không đều.
• Kinh thưa: Chu kỳ kinh nguyệt dài hơn 35 ngày, kinh ra ít và ngắn ngày, thường gặp ở phụ nữ tiền mãn kinh.
• Rong kinh: Số ngày hành kinh nhiều hơn 7 ngày, số lượng kinh nguyệt bình thường hoặc ít, tính chất máu kinh bình thường, thường thấy ở bệnh nhân rối loạn đông máu, có polyp lòng tử cung hoặc u xơ tử cung. 
• Rong huyết: là hiện tượng chảy máu bất thường kéo dài hơn 7 ngày, nhưng không liên quan đến chu kỳ kinh và có đặc điểm khá giống kinh nguyệt bình thường.
• Vô kinh thứ phát: là tình trạng hơn ba tháng không hành kinh.
• Vô kinh nguyên phát: là hiện tượng không hành kinh.

Ảnh hưởng của kinh nguyệt bất thường

Rối loạn kinh nguyệt có thể xảy ra cho phụ nữ ở nhiều độ tuổi, mức độ và biểu hiện khác nhau. Dưới đây là một số ảnh hưởng:

• Vô sinh: trong một nghiên cứu về nguyên nhân vô sinh trong độ tuổi sinh sản năm 2009 đã chỉ ra 20 % vô sinh là do rối loạn kinh nguyệt, chủ yếu là do vô kinh thứ phát.
• Đời sống tình dục bị ảnh hưởng. Tình trạng rong kinh, kinh ra nhiều và kéo dài ảnh hưởng rất nhiều đến đời sống tình dục và hạnh phúc gia đình.
• Nguy cơ thiếu máu: do lượng máu kinh ra nhiều và kéo dài dễ dẫn đến tình trạng thiếu máu, gây xanh xao, chóng mặt,mệt mỏi, kéo dài và không điều trị gây nguy hiểm đến tính mạng.
• Các bệnh lý nguy hiểm: ung thư nội mạc tử cung gây rối loạn kinh nguyệt. Đây là biểu hiện ban đầu của thừa Androgen nếu không được phát hiện và điều trị sớm sẽ gây ra hậu quả nặng nề.
• Chất lượng cuộc sống giảm một cách đáng kể. Rối loạn kinh nguyệt kéo dài ảnh hưởng đến kết quả học tập và hiệu quả công việc.

>IUI thất bại mấy lần thì nên làm IVF?

>Vì sao cần tầm soát để phát hiện người lành mang gen bệnh?

Nguyên nhân nào gây ra tình trạng này?

Ảnh hưởng của nội tiết tố

• Mỗi giai đoạn của người phụ nữ đều ảnh hưởng đến sự cân bằng nội tiết tố bao gồm tuổi dậy thì, mãn kinh, mang thai, sinh con, và cho con bú sẽ làm ảnh hưởng đến kinh nguyệt.
• Trong tuổi dậy thì, cơ thể trải qua những thay đổi lớn. Có thể mất vài năm để estrogen và progesterone đạt được sự cân bằng và thời gian bất thường của chu kỳ kinh nguyệt phổ biến tại thời điểm này.
• Giai đoạn tiền mãn kinh, buồng trứng suy giảm, các nội tiết tố nữ thay đổi làm chu kỳ và lượng máu kinh thay đổi.
• Thời kỳ mãn kinh tính từ 12 tháng kể từ thời kỳ kinh nguyệt cuối cùng của người phụ nữ. Sau thời kỳ mãn kinh, chị em phụ nữ sẽ không còn những chu kỳ kinh.
• Trong thời gian mang thai, kinh nguyệt chấm dứt.
• Hầu hết phụ nữ không có kinh trong khi cho con bú.

Nguyên nhân thực thể:

• Thai nghén bất thường: Chửa ngoài tử cung, dọa sảy thai.
• Tổn thương thực thể của cổ tử cung – polyp cổ tử cung – Polyp buồng tử cung – u xơ tử cung, quá sản nội mạc tử cung, ung thư niêm mạc tử cung, ung thư cổ tử cung, buồng trứng đa nang…
• U tuyến yên, bệnh lý tuyến giáp, tiểu đường.
• Nhiễm khuẩn: viêm nhiễm đường sinh dục, viêm niêm mạc tử cung.

Thay đổi điều kiện sống, thói quen sinh hoạt:

Kinh nguyệt do cơ chế nội tiết – thần kinh điều chỉnh nên khi thay đổi môi trường sống như chuyển vùng, thay đổi công việc, bị áp lực học, gia đình hoặc công việc làm cho người phụ nữ chán nản hay buồn rầu cũng làm rối loạn kinh nguyệt.

Chế độ dinh dưỡng:

Thay đổi chế độ ăn uống, tăng cân hoặc giảm cân quá mức cũng làm rối loạn kinh nguyệt.

Vận động quá mức:

Cũng làm tăng lượng kinh và kéo dài ngày thấy kinh.

Một số thuốc gây rối loạn kinh nguyệt, đặc biệt là thuốc tránh thai, thuốc điều trị tiểu đường, cao huyết áp.