Không còn trứng có thể làm mẹ không?

Chất lượng trứng là yếu tố vô cùng quan trọng trong việc thụ thai. Đặc biệt nó quyết định đến sự thành công của các ca điều trị trong Hỗ trợ sinh sản. Nhưng hiện nay, sự lão hoá của buồng trứng ngày càng trẻ hoá về độ tuổi và gia tăng. Điều này khiến cho tỷ lệ vô sinh/hiếm muộn ở nữ giới ngày càng tăng. Suy buồng trứng nguyên phát là một trong những rào cản làm mẹ hiện nay của nhiều chị em. Trong một số trường hợp bệnh nhân đến khám hiếm muộn đã hết trứng. Vậy khi không còn trứng có thể làm mẹ không?

Cấu tạo, chức năng của buồng trứng

Buồng trứng là cơ quan sinh sản chính của nữ giới, gồm hai buồng trứng: một bên phải và một bên trái. Buồng trứng nằm trên thành chậu hông bé, hai bên tử cung, phía sau vòi tử cung, dưới eo chậu trên khoảng 10mm.

Cấu tạo của buồng trứng

Buồng trứng dài khoảng 3cm, rộng 1,5cm, dày 1 cm, có hình hạt đậu dẹt. Cấu tạo buồng trứng bao gồm:

• Hai mặt: mặt trong và mặt ngoài
• Hai bờ: bờ tự do và bờ mạc treo
• Hai đầu: đầu vòi và đầu tử cung.

>Vì sao kinh nguyệt ra ít?

>Tinh dịch đồ phản ánh điều gì về sức khoẻ của nam giới?

Buồng trứng được bao bọc bởi lớp áo trắng, dưới lớp áo trắng là vỏ buồng trứng. Bên dưới lớp vỏ, thuộc phần trung tâm là tuỷ buồng trứng.

Chức năng cơ bản của buồng trứng

Buồng trứng là cơ quan sinh sản quan trọng nhất của phụ nữ với hai chức năng cơ bản: nội tiết để sản xuất ra các hormone sinh dục, quy định các đặc tính sinh dục – sinh lý nữ và ngoại tiết để sản xuất trứng phục vụ cho quá trình sinh sản. Một buồng trứng hoạt động bình thường sẽ giúp cho người phụ nữ có đời sống tình dục, sinh lý và sinh sản bình thường.

Chức năng ngoại tiết của buồng trứng

Từ sau tuổi dậy thì, trung bình mỗi tháng 1 lần, buồng trứng sẽ phóng thích ra một trứng, dẫn đến quá trình hành kinh và thụ thai nếu gặp tinh trùng. Đây là chức năng ngoại tiết của buồng trứng.

Chức năng nội tiết của buồng trứng

Buồng trứng là một tuyến nội tiết của cơ thể, tiết 2 hormone sinh dục quan trọng là: estrogen và progesteron

• Estrogen: Estrogen là hợp chất steroid, được tổng hợp tại buồng trứng từ cholesterol và có thể cả từ acetyl coenzym A.

Có 3 loại estrogen có mặt trong huyết tương là: estradiol, estron và estriol. Tác dụng của hormone estrogen là bảo tồn đặc tính sinh dục nữ thứ phát từ tuổi dậy thì bao gồm: phát triển các cơ quan sinh dục, phát triển mỡ dưới da, giọng nói trong, dáng mềm mại, vai hẹp hông nở.

• Progesteron. Progesteron là hợp chất steroid được tổng hợp từ cholesterol hoặc acetyl coenzym A. Tác dụng quan trọng nhất là kích thích bài tiết ở niêm mạc tử cung vào nửa sau của chu kỳ kinh nguyệt. Giúp chuẩn bị niêm mạc tử cung sẵn sàng đón trứng đã thụ tinh vào làm tổ. Progesteron còn giúp làm giảm co bóp cơ tử cung, ngăn cản việc đẩy trứng đã thụ tinh ra ngoài và tạo môi trường cho thai phát triển. Ngoài ra, progesteron còn tác dụng lên cổ tử cung, vòi trứng, tuyến vú và thân nhiệt.

Nguyên nhân nào dẫn đến tình trạng hết trứng ở phụ nữ?

Suy buồng trứng là tình trạng chức năng của buồng trứng ngừng hoạt động và ngừng sản xuất trứng. Khi buồng trứng ngừng hoạt động, người phụ nữ sẽ đối mặt với nhiều vấn đề về sức khỏe tổng thể cũng như sức khỏe sinh sản. Ở những phụ nữ bị tình trạng này, buồng trứng ngừng sản xuất trứng trước tuổi 40.

Có nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng không còn trứng (hoặc trứng không còn khả năng thụ thai):

• Tuổi tác: Phụ nữ sau 45 tuổi, dự trữ buồng trứng thường cạn kiệt tự nhiên.
• Khiếm khuyết nhiễm sắc thể: Một số rối loạn di truyền có liên quan đến suy buồng trứng nguyên phát, bao gồm hội chứng Turner
• Độc tố: Hóa trị và xạ trị là những nguyên nhân phổ biến gây suy buồng trứng do độc tố. Do các liệu pháp điều trị này có thể làm hỏng vật liệu di truyền trong các tế bào. 
• Phản ứng của hệ thống miễn dịch với mô buồng trứng (bệnh tự miễn). Ở các dạng hiếm này, hệ thống miễn dịch của cơ thể tạo ra các kháng thể chống lại mô buồng trứng của chính người bệnh, gây hại cho các nang trứng và làm hỏng trứng.
• Nguyên nhân của suy buồng trứng nguyên phát thường không được biết hay còn gọi là vô căn. Mặc dù bác sĩ có thể chỉ định các kỹ thuật xét nghiệm hay chẩn đoán hình ảnh để tìm ra nguyên nhân, nhưng trong nhiều trường hợp không tìm được nguyên nhân.
• Tiền sử phẫu thuật: Cắt bỏ hai bên buồng trứng do u nang, ung thư…

Không còn trứng có thể làm mẹ không?

Đây là nỗi trăn trở của một số chị em khi vẫn còn nguyện vọng làm mẹ nhưng dự trữ buồng trứng đã cạn kiệt. Khi đó, nếu bệnh nhân có nguyện vọng mang thai thì sẽ thực hiện phương pháp IVF xin noãn.

Đây là “chìa khóa vàng” giúp những phụ nữ không còn trứng vẫn có thể mang thai và sinh con.

Xin trứng là gì?

Xin noãn (trứng) hiến được thực hiện cho các trường hợp mà nguyên nhân hiếm muộn đến từ phía chất lượng noãn người vợ kém, người chồng bắt buộc phải có tinh trùng tự thân.

>PGT-M là gì?

>5 bệnh lý thường gặp ở tinh hoàn dễ gây vô sinh ở nam giới.

Hiện nay, xin trứng là một giải pháp hiệu quả để được mang thai cho một số trường hợp được chỉ định. Dưới đây là một số chỉ định cần xin trứng để điều trị:

• Suy buồng trứng sớm;
• Phụ nữ với dự trữ buồng trứng giảm;
• Phụ nữ mãn kinh;
• Phụ nữ đã cắt bỏ buồng trứng nhưng có tử cung;
• IVF thất bại nhiều lần với chất lượng noãn hoặc phôi kém;
• Bệnh lý di truyền.

Quy định về người hiến trứng

Theo quy định của pháp luật về “Sinh con theo phương pháp khoa học”, người cho trứng phải thoả mãn các điều kiện sau:

• Tuổi 18-35
• Noãn hiến tặng chỉ được sử dụng cho một người
• Không có quan hệ cận huyết với chồng người nhận
• Tiền sử bản thân người hiến trứng và gia đình không có các bệnh lý di truyền
• Không mắc các bệnh tâm thần hoặc bệnh lý ảnh hưởng nhận thức, làm chủ hành vi
• Có ý thức, tinh thần tự nguyện khi thực hiện hiến trứng
• Không mắc các bệnh truyền nhiễm lây qua đường tình dục
• Tự nguyện hiến tặng trứng tại một cơ sở y tế hợp pháp
• Người hiến trứng có sức khỏe thể chất tốt.

Quy trình điều trị IVF đối với trường hợp xin trứng

Khi bệnh nhân đã tìm được người hiến noãn, bác sĩ điều trị sẽ tư vấn cụ thể về quy trình đối với trường hợp điều trị xin noãn hiến. Người hiến noãn sẽ được thăm khám và làm một số xét nghiệm tổng quát. Điều này giúp để đánh giá khả năng mang thai trước khi điều trị cho người cho noãn.

Khi đạt tiêu chuẩn, người cho noãn sẽ được chỉ định thực hiện thêm các xét nghiệm để đánh giá khả năng gây mê.

• Kích thích buồng trứng: Người hiến noãn sẽ được tiêm thuốc kích thích buồng trứng liên tục mỗi ngày. Và tổng thời gian tiêm thường kéo dài khoảng từ 10 – 12 ngày. Khi nang noãn đạt kích thước, người hiến noãn sẽ được tiêm mũi trường thành noãn hCG.
• Chọc hút noãn và tạo phôi: Sau khi tiêm mũi hCG đủ thời gian, người hiến noãn sẽ được chọc hút noãn. Đồng thời người chồng cũng lấy mẫu để tạo phôi. Hoặc rã đông mẫu tinh trùng đã trữ đông trước đó.

>Hội chứng PRADER WILLI là gì?

>Cần làm gì để tăng tỷ lệ thành công khi làm IVF?

Sau khi chọc hút noãn, trách nhiệm của người hiến noãn đã xong. Khi người vợ muốn chuyển phôi, vào ngày 2, ngày 3 chu kỳ kinh nguyệt quay trở lại Viện để thực hiện chuẩn bị nội mạc tử cung để chuyển phôi.